Co nowego

26 lat temu odeszła wyjątkowa prezydent. Gdynia pamięta o Franciszce Cegielskiej

22 października w kalendarzu Gdyni to wyjątkowa data. Tego dnia w 2000 roku odeszła od nas prezydent Gdyni Franciszka Cegielska (fot. Dorota Patzer)

22 października w kalendarzu Gdyni to wyjątkowa data. Tego dnia w 2000 roku odeszła od nas prezydent Gdyni Franciszka Cegielska (fot. Dorota Patzer)

22 października mija 26 lat od śmierci Franciszki Cegielskiej – prezydent Gdyni w latach 1990-1998, która odegrała ważną rolę w budowaniu samorządności po przemianach ustrojowych. Była wizjonerką, odważną reformatorką i jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci polskiego samorządu. Pod jej kierownictwem Gdynia wkroczyła w nowy etap rozwoju, a ona sama na trwałe zapisała się w historii miasta i pamięci jego mieszkańców.


Co roku Gdynia przypomina o swojej byłej prezydent. W rocznicę jej śmierci przedstawiciele władz miasta spotykają się przy jej grobie na Cmentarzu Witomińskim, by oddać hołd kobiecie, która z ogromnym zaangażowaniem pracowała na rzecz lokalnej wspólnoty. To także okazja do przywołania jej dorobku i wspomnień osób, które miały możliwość z nią współpracować. Jedną z nich jest wiceprezydent Gdyni Rafał Geremek, a jej historię i doświadczenia przybliżał młodzieży z Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr 3 noszącego jej imię.
Miałem ogromną przyjemność pracować z panią prezydent Franciszką Cegielską, gdy byłem radnym. To była niezwykła osoba. Jej zaangażowanie w to, żeby ta Gdynia dzisiaj mogła wyglądać tak, jak wygląda, było ogromne. Myślę sobie, że mogła nie wiedzieć, że Gdynia tak się rozwinie, że będziecie mogli się uczyć w takich, a nie innych warunkach, że będziecie mogli spokojnie się przemieszczać po Gdyni się, że będzie tyle ciekawych imprez kulturalnych. Ona o tym marzyła, gdy panowały zupełnie inne czasy, niż teraz – podkreślał wiceprezydent Gdyni, podczas spotkania z młodzieżą przy grobie Franciszki Cegielskiej.
Franciszka Cegielska była nie tylko skuteczną prezydent, ale także kobietą, która potrafiła przekonywać innych do swoich pomysłów, podejmować trudne decyzje i konsekwentnie realizować wyznaczone cele. O jej wyjątkowości przypomina gdyńska radna Larysa Kramin.
Franciszka Cegielska była bardzo odważną osobą. Bo trzeba zaznaczyć, że działała w czasach, gdy w samorządzie, we władzach wyższego i niższego szczebla, dominowali mężczyźni. I ona była prekursorką tego, żeby kobiety były coraz bardziej śmiałe i stanowiły o ważnych sprawach dla mieszkańców – zaznacza radna Kramin.
To z inicjatywy rodziców, nauczycieli i uczniów z Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr 3 na Dąbrowie Franciszka Cegielska została patronką placówki. Rocznica jej śmierci jest dla szkolnej społeczności bardzo ważnym wydarzeniem.
Pani prezydent Franciszka Cegielska była pierwszym prezydentem wolnej Polski, wybrana w pierwszych demokratycznych wyborach. Początki funkcjonowania samorządu w Polsce to jest właśnie Franciszka Cegielska. I między innymi działania – takie jak inwestycje – były związane z jej decyzjami i decyzją pani prezydent powstała też nasza szkoła. Musimy pamiętać o ludziach, którzy pracowali dla Gdyni, którzy ją tworzyli i którzy ją kochali – mówi dyrektor placówki Krzysztof Jankowski.

Odwiedziny grobu Franciszki Cegielskiej to również chwila zadumy dla uczniów.
Jestem dumny, że mogę uczestniczyć w tym wydarzeniu. Co roku przychodzimy na grób do pani prezydent, położyć kwiaty i powspominać tę wyjątkową osobę, której imię nosi nasza szkoła. Nasz dyrektor bardzo dba o to, żeby zachować pamięć o Franciszce Cegielskiej – mówi Maciej, uczeń klasy 8b.

Żelazna Franka


Franciszka Cegielska urodziła się w 1946 roku we Francji, a wychowała w Szczecinie. W 1970 roku ukończyła Wydział Mechaniczny Politechniki Szczecińskiej, a pięć lat później studia podyplomowe na Politechnice Gdańskiej. Z Gdynią związała się w 1973 roku. Pracowała jako wykładowczyni w Wyższej Szkole Morskiej, a po przemianach 1989 roku zaangażowała się w działalność obywatelską i współtworzenie gdyńskiego Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”, którego została przewodniczącą.
W 1990 roku została wybrana na prezydent Gdyni. Funkcję tę pełniła przez dwie kadencje, do 1998 roku prowadząc miasto przez pierwsze lata odradzającego się samorządu. Była również wiceprezesem Związku Miast Polskich i delegatką do Rady Europy. W 1997 roku uzyskała mandat posłanki na Sejm RP, a w 1998 roku została przewodniczącą Sejmiku Województwa Pomorskiego. Od marca 1999 roku pełniła funkcję ministra zdrowia w rządzie Jerzego Buzka.

Za swoją działalność i zasługi dla miasta została uhonorowana m.in. Medalem im. Eugeniusza Kwiatkowskiego, najwyższym odznaczeniem przyznawanym przez Radę Miasta Gdyni. Otrzymała również Medal Honorowy Związku Miast Polskich.

Zmarła w wieku 54 lat. Choć od jej śmierci minęło już 26 lat, Franciszka Cegielska pozostaje jedną z najważniejszych postaci w historii współczesnej Gdyni. Jej dorobek przypomina, jak wiele może zmienić osoba, która potrafi połączyć wizję rozwoju z codzienną pracą na rzecz mieszkańców.

Galeria zdjęć

ikona Pobierz galerię
  • ikonaOpublikowano: 22.10.2026 13:00
  • ikona

    Autor: Dorota Patzer (dorota.patzer@gdynia.pl)

  • ikonaZmodyfikowano: 22.10.2026 14:26
  • ikonaZmodyfikował: Magdalena Śliżewska
ikona

Najnowsze