Poznaliśmy laureatki i laureatów 15. edycji Explory

Uczestniczki i uczestnicy Explory od lat udowadniają, że nauka może zmieniać świat. W tym roku do grona nagrodzonych dołączyli kolejni młodzi i zdolni naukowcy. Nie zabrakło nagród, podziękowań i wzruszających momentów.

Młodzi, zdolni i kreatywni – tacy są uczestnicy i uczestniczki największego w Polsce konkursu STEAM dla młodzieży. W piątek, 23 października poznaliśmy tegorocznych laureatów i laureatki 15. edycji Explory. Nie tylko wręczono nagrody, ale również podziękowano mentorom, którzy na wszystkich etapach badawczych wspierali młodych naukowców.

Współczesny świat, w którym żyjemy z całą swoją złożonością, nieprzewidywalnością i nowymi wyzwaniami potrzebuje osób, które potrafią rozwiązywać skomplikowane problemy. W swoich działania kierują się empatią, a podejmowane decyzje opierają na tym, co daje im nauka. Życzę wam dzisiaj pięknych wrażeń i gratuluję wszystkim uczestniczkom i uczestnikom innowacyjnych projektów – mówiła Oktawia Gorzeńska, wiceprezydentka Gdyni.

Laureatki i laureaci 15. edycji Explory:

Nagrodę główną za Top Projekt STEAM otrzymał zespół w składzie: Stanisław Regulski, Zofia Golisz, Hugo Miśkiewicz za projekt: Cerosan kompozyt: celulozy,chitozanu, skrobi jako alternatywa Single-use Plastic. Rocznie produkuje się ~420mln ton plastiku z czego 3% jest biodegradowalna. Projekt zakłada stworzenie kompozytu: celulozy,chitozanu, skrobi który zastąpi jednorazowe produkty z konwencjonalnych plastików i z nieudolnych alternatyw takich jak tektura.

Nagrodę za Top Projekt STEAM w kategorii Klimat i Środowisko otrzymał zespół w składzie: Natalia Detmer, Jakub Pacholczyk, Jowita Detmer za projekt Autonomiczna Stacja Sieciocentrycznej Komunikacji Awaryjnej – Stacja SKA. Projekt Stacji SKA jest próbą znalezienia rozwiązania na sytuacje i zagrożenia, których skutkiem jest często niedostępność powszechnie używanych środków komunikacji, takich jak: łączność telefoniczna, GSM czy internet. Konstrukcja i oprogramowanie zastosowane w stacji pozwalają na intuicyjne skorzystanie z niej w sytuacji zagrożenia, aby wysłać prośbę o pomoc. Urządzenie może być wykorzystywane do usprawnienia działań w obszarze wsparcia ludności i reagowania na zagrożenia, gdy tradycyjne systemy łączności będą niedostępne (np. wskutek katastrof naturalnych, których następstwem są blackouty).

Nagrodę za Top Projekt STEAM w kategorii Człowiek i Społeczeństwo otrzymała Natalia Wekwejt za projekt Modelowanie in silico pochodnych kwercetyny jako substancji przeciwzapalnych. Projekt dotyczy projektowania in silico pochodnych kwercetyny o lepszej biodostępności, korzystniejszych właściwościach farmakokinetycznych i zwiększonym potencjale przenikania przez barierę krew-mózg w kontekście chorób neurodegeneracyjnych.

Nagrodę za Top Projekt STEAM w kategorii Gospodarka i Bezpieczeństwo otrzymali: Piotr Gębala i Paweł Gębala za projekt SADE – System Auto-Diagnozy Elektrycznej. rojekt jest kompaktową kartą pomiarowo-diagnostyczną z wbudowanym gniazdem bezpiecznikowym, przeznaczoną do pracy w instalacjach 6-32VDC. Na podstawie ciągłego pomiaru parametrów elektrycznych oraz ich analizy względem wcześniej zdefiniowanych progów, charakterystyk lub zapisanych wzorców, urządzenie natychmiastowo określa stan techniczny monitorowanego obwodu lub odbiornika. System diagnostyczny umożliwia wykrywanie m.in.: przerwy w obwodzie lub braku obciążenia, zwarcia, zbyt dużego lub zbyt małego poboru prądu względem wartości referencyjnych, zbyt niskiego lub zbyt wysokiego napięcia zasilania, przepalenia bezpiecznika, alarmów ilości cykli pracy lub czasu działania odbiornika.

Kateryna Maksymykhina – autorka projektu: BioRegen Healing System, Kazimierz Chomicz – autor projektu Chicken McNugget problem oraz zespół w składzie: Nikodem Zyga, Franciszek Szmidt – autorzy projektu Genetically enhanced T7 phages targeting and disrupting bacterial biofilms będą reprezentować nasz kraj podczas prestiżowego konkursu ISEF 2027 w Stanach Zjednoczonych.

Nie zabrakło również nagród specjalnych:

Nagrodę Nirby i Nagrodę Fundacji Adamed otrzymała Antonina Jarecka za projekt BioShield: Biopolimerowe folie z melaniną grzybową o właściwościach ochronnych. Celem projektu było opracowanie innowacyjnych, biodegradowalnych biofolii o wysokich właściwościach barierowych przeciwko promieniowaniu UVC oraz jonizującemu. W ramach prac przeprowadzono analizę porównawczą różnych matryc polimerowych (agar, pektyna, alginian, chitozan, skrobia), oceniając ich strukturę, wytrzymałość oraz klarowność optyczną, co pozwoliło na optymalizację doboru bazy materiałowej. Badania skupiły się na modyfikacji biofolii poprzez inkorporację substancji pochodzenia naturalnego oraz zaawansowanych dodatków. Projekt pokazuje potencjał wykorzystania surowców naturalnych w tworzeniu nowoczesnych materiałów ochronnych, stanowiących ekologiczną alternatywę dla dotychczas stosowanych rozwiązań.

Nagrodę specjalną Fundacji Polskiego Funduszu Rozwoju otrzymał Bartosz Łącki za projekt Baltic Alert. Młody badacz stworzył inteligentną boję, monitorującą ekosystem Bałtyku w czasie rzeczywistym.

Nagrodę specjalną Rektora Uniwersytetu Morskiego w Gdyni otrzymał Kazimierz Chomicz za projekt Chicken McNugget problem. Naukowiec odkrył nową metodę znajdywania liczby Frobeniusa półgrup numerycznych mających cztery generatory. Żaden wynik podobnej mocy nie jest znany w literaturze. Aplikuję metodę do półgrup numerycznych generowanych przez cztery kolejne kwadraty oraz cztery kolejne liczby trójkątne.

Nagrodę specjalną Prezydent Miasta Gdyni otrzymał zespół: Tymoteusz Jaworski, Maciej Kozioł, Kamil Więckowski za projekt Bio-Volt: System monitoringu ekosystemów zasilany ogniwami MFC. Projekt zakłada stworzenie bezobsługowego czujnika IoT do monitoringu gleby, który zamiast baterii wykorzystuje energię z procesów życiowych bakterii glebowych. To ekologiczna, samowystarczalna alternatywa dla tradycyjnych systemów telemetrycznych.

Nagrodę publiczności otrzymali: Piotr Gębala i Paweł Gębala za projekt SADE – System Auto-Diagnozy Elektrycznej. To kompaktowa karta pomiarowo-diagnostyczna z wbudowanym gniazdem bezpiecznikowym, przeznaczona do pracy w instalacjach 6-32VDC. Na podstawie ciągłego pomiaru parametrów elektrycznych oraz ich analizy względem wcześniej zdefiniowanych progów, charakterystyk lub zapisanych wzorców, urządzenie natychmiastowo określa stan techniczny monitorowanego obwodu lub odbiornika.

Członkinie i członkowie jury zostali uhonorowani Medalami Zasłużonych dla Nauki

Srebrnym Medalem Zasłużonych dla Nauki uhonorowano:

dr hab. inż. Katarzynę Szajko, biotechnologa przemysłowego,
dr. inż. Marcina Małuszyńskiego, doktora nauk rolniczych w zakresie ochrony i kształtowania środowiska na Wydziale Budownictwa i Inżynierii Środowiska, Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.

Złotym Medalem Zasłużonych dla Nauki uhonorowano:

prof. dr hab. Magdalenę Mikołajczyk-Chmielę, kierownika Katedry Immunologii i Biologii Infekcyjnej na Uniwersytecie Łódzki,
dr. Adama Czyżewskiego zatrudnionego na stanowisku Głównego Specjalisty w Instytucie Tele- i Radiotechnicznym Sieci Badawczej Łukasiewicz,
dr. hab. prof. UMK Mieczysława Kunza, profesora uczelni, Kierownik Katedry Geomatyki i Kartografii na Wydziale Nauk o Ziemi i Gospodarki Przestrzennej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.