Czasowe zamknięcie ul. Wiczlińskiej – ważne informacje dla mieszkańców
Co nowego

Tu się nie scrolluje ekranu. Tu się przewija historia

6 sierpnia na Placu Kaszubskim odbył się uroczysty wernisaż archiwalnego fotoplastikonu (fot. Zofia Marczak)

6 sierpnia na Placu Kaszubskim odbył się uroczysty wernisaż archiwalnego fotoplastikonu (fot. Zofia Marczak)

Zamiast przewijać kolejne treści na ekranie telefonu, warto na chwilę zatrzymać się przy fotoplastikonie. W środę, 6 sierpnia na Placu Kaszubskim odbył się uroczysty wernisaż archiwalnego fotoplastikonu. Odwiedzający mogli zajrzeć do Gdyni sprzed dziesięcioleci, przejrzeć archiwalne albumy z historycznymi fotografiami miasta i zabrać ze sobą pamiątkowe pocztówki. Wystawę można oglądać do 30 sierpnia.


Historia Gdyni potrafi zaskoczyć. Czasem wystarczy spojrzeć w niewielki wizjer, aby przenieść się do miasta sprzed stu lat. Taką możliwość daje archiwalny fotoplastikon, który od 1 sierpnia jest dostępny na Placu Kaszubskim. W środę, 6 sierpnia, odbył się jego uroczysty wernisaż.


Historyczne fotografie można oglądać w fotoplastikonie na Placu Kaszubskim do 30 sierpnia (fot. Zofia Marczak)

Spotkanie było okazją nie tylko do obejrzenia blisko 65 archiwalnych fotografii Gdyni, Kaszub i regionu pochodzących z zasobów Narodowego Archiwum Cyfrowego oraz Archiwum Państwowego w Gdańsku Oddział w Gdyni. Na uczestników czekały również albumy z historycznymi zdjęciami miasta, które można było przeglądać na miejscu, a każdy chętny otrzymał pamiątkową pocztówkę z archiwalnym widokiem Gdyni.


Podczas wernisażu eksperci z dziedziny archiwizacji opowiadali o procesie zdobywania i zabezpieczania fotografii. Na zdjęciu od lewej: Andrzej Regliński, kierownik Archiwum Państwowego w Gdańsku Oddział w Gdyni, Olga Nasińska, kierowniczka Oddziału Popularyzacji Zasobu Archiwalnego Narodowego Archiwum Cyfrowego oraz Maja Wróblewska z Narodowego Archiwum Cyfrowego (fot. Zofia Marczak)

Fotoplastikon to współczesna odsłona urządzenia, które przez lata pozwalało oglądać fotografie w wyjątkowy sposób. Kolejne obrazy przesuwają się przed oczami widza, a część z nich została opracowana również w technologii 3D. Dzięki temu można zobaczyć Gdynię z czasów, gdy dopiero budowała swoją tożsamość, przyjrzeć się codziennemu życiu mieszkańców, portowi i ulicom, które przez dziesięciolecia bardzo się zmieniły.
W dzisiejszym świecie, w którym większość czasu spędzamy przed ekranami, fotoplastikon cieszy się ogromnym zainteresowaniem. Wszystkie wizjery są praktycznie cały czas zajęte. Samo urządzenie przyciąga uwagę, a później odwiedzający zostają już dla fotografii. Obrazy zmieniają się co chwilę, pojawiają się kolejne kadry i opisy, są również zdjęcia przygotowane w technologii 3D. To pokazuje, że historia może być opowiadana w atrakcyjny sposób i zainteresować zarówno dzieci, jak i dorosłych – mówi Olga Nasińska, kierowniczka Oddziału Popularyzacji Zasobu Archiwalnego Narodowego Archiwum Cyfrowego.

Za każdą fotografią prezentowaną w fotoplastikonie kryje się praca archiwistów. Nie wszystkie zdjęcia trafiają do zbiorów z dokładnym opisem, dlatego ustalenie miejsca czy czasu ich wykonania często przypomina historyczne śledztwo. Niejednokrotnie w identyfikacji pomagają pasjonaci, którzy od lat zgłębiają dzieje konkretnych miejsc, kolei czy architektury.
Mamy w swoich zasobach fotografie liczące ponad sto lat i nie zawsze wiadomo, gdzie dokładnie zostały wykonane. Krajobraz przez ten czas bardzo się zmienił, dlatego identyfikacja bywa prawdziwą detektywistyczną pracą. Często korzystamy z wiedzy pasjonatów, którzy specjalizują się w konkretnych dziedzinach. Potrafią rozpoznać miejsce lub okres powstania zdjęcia po najmniejszym szczególe. Dzięki temu możemy odkrywać historie ukryte na fotografiach i udostępniać je kolejnym pokoleniom – podkreśla Andrzej Regliński, kierownik Archiwum Państwowego w Gdańsku Oddział w Gdyni.

Archiwalny Fotoplastikon można odwiedzać do 30 sierpnia na Placu Kaszubskim. Wystawa jest dostępna bezpłatnie i stanowi jedną z propozycji przygotowanych z okazji obchodów 100-lecia Gdyni.


W fotoplastikonie wyświetla się blisko 65 archiwalnych fotografii Gdyni, Kaszub i regionu pochodzących z zasobów Narodowego Archiwum Cyfrowego oraz Archiwum Państwowego w Gdańsku Oddział w Gdyni (fot. Zofia Marczak)

Organizatorem wystawy jest Narodowe Archiwum Cyfrowe. Partnerami projektu są Archiwum Państwowe w Gdańsku, Archiwum Państwowe w Gdańsku Oddział w Gdyni oraz Urząd Miasta Gdyni. Fotoplastikon zapewnia Fundacja Koncept Kultura.

  • ikonaOpublikowano: 07.08.2026 12:56
  • ikona

    Autor: Zofia Marczak (zofia.marczak@gdynia.pl)

  • ikonaZmodyfikowano: 07.08.2026 13:08
  • ikonaZmodyfikował: Aleksandra Dylejko
ikona

Najnowsze