714 (323) 2005-07-15 - 2005-07-21

25 lat „Solidarności” – początek obchodów w Gdyni

W Gdyni rozpoczęły się uroczystości jubileuszowe związane z 25. rocznicą wybuchu Sierpnia’80. Wydarzenia te zapisały się na trwałe na kartach historii Polski i świata. Otworzyły one nie tylko naszemu narodowi drogę do wolności i demokracji ale stały się również początkiem powstania nowej sytuacji politycznej w Europie.
Przypomnieniu tego zwrotnego momentu w powojennej historii Polski, służyć będą liczne uroczystości jubileuszowe.
W Gdyni zostały one zainaugurowane 14 sierpnia br. otwarciem wystawy jubileuszowej pt. "25 lat NSZZ Solidarność w Gdyni".
Można ją oglądać w sali wystawowej Muzeum Miasta Gdyni w Centrum Kultury i Rozrywki "GEMINI" przy ul. Waszyngtona 21.
Celem wystawy jest pokazanie wybranych fragmentów historii „Solidarności” w Gdyni, ze szczególnym naciskiem na początki w latach 1980-1981: strajki, powstanie związku zawodowego, budowę pomnika Ofiar Grudnia '70. Pokazano też późniejszą działalność związku, internowania i aresztowania działaczy, wydawnictwa podziemne.
Scenografia nawiązuje do tamtego okresu: styropianowy domek zbudowany przez stoczniowców podczas strajku, duże powiększenia fotografii przedstawiające bramę Stoczni im. Komuny Paryskiej, ściany z hasłami antyrządowymi, kopia tablic z 21 Postulatami Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego. Oprócz tego prezentowany jest materiał, który w większości pozyskano od osób prywatnych, m.in. byłych działaczy związkowych. Składa się na niego wiele broszur, ulotek, pism, przepustek, prasy podziemnej, wydawnictw podziemnych, afiszy, plakatów, kilkadziesiąt fotografii, ponad 100 znaczków do wpinania, związanych z "Solidarnością" i konspiracją lat 1980.

Od 19 lipca br. obok Pomnika Ofiar Grudnia przy al. Marsz. Piłsudskiego oglądać będzie można wystawę pt. ;Murales”.
Przygotowana przez Miasto Gdynia i Instytut Pamięci Narodowej we współpracy z Muzeum Miasta Gdyni wystawa przypomina przede wszystkim solidarność gdyńskich robotników oraz determinację przywódcy strajku w Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni – Andrzeja Kołodzieja. Represjonowany przez władzę, wyrzucany z pracy, 15 sierpnia 1980 potrafił przekonać kolegów, że już dość... (W słowach kierowanych wówczas do robotników mówił między innymi o tym, że gospodarka upada a partyjna nomenklatura kłamie, że praca robotników jest źle wynagradzana i łamane są ich prawa. Mówił to, co oni, młodzi ludzie w anonimowych protestach pisali na murach. Za takie napisy w komunistycznym systemie surowo karano, była to już działalność „antypaństwowa”, polityczna).
Wystawa „Murales” również przez swoją lokalizację próbuje przypomnieć treść gdyńskiego protestu. Dlatego pojawia się nieopodal gdyńskiego Pomnika Ofiar Grudnia .
Swoim niekonwencjonalnym kształtem też trochę przypomina mur.
Przed 25 laty murem była podzielona Europa, mur dzielił też władzę i społeczeństwo. Mur rósł na Wybrzeżu po grudniowej robotniczej rewolcie roku 1970. Symbolika muru zawarta jest w opozycyjnej pieśni Jacka Karczmarskiego, która tworzy kanwę tej wystawy.
Intencją twórców wystawy było pokazanie destrukcji systemu komunistycznego, przypomnienie gdyńskiej solidarności w ramach MKS, obrony 21 postulatów, duchowego wsparcia Papieża i niezłomnego gdyńskiego Proboszcza – Księdza Hilarego Jastaka.
Wreszcie, przybliżenie roli jaka odegrała Wolna Drukarnia Stoczni Gdynia, łamiąca propagandę i oszczerczą dezinformację władz.
To wystawa o walce robotników o ich prawdziwą reprezentację, o wolne słowo, bez cenzury – choćby na murze... Pełni ona też bardzo dosłownie funkcję łącznika historii i współczesności; na mapie Gdyni informuje bowiem o wszystkich miejscach, wystawach, terminach spotkań organizowanych w 25 rocznicę powstania Solidarności. Czynna będzie do 19 września br.