Wszystko się zaczęło 90 lat temu. Nazwa ORP „Błyskawica” zaczęła funkcjonować w polskiej Marynarce Wojennej. 1 października 1936 roku w Wielkiej Brytanii odbyła się uroczystość chrztu i wodowania okrętu. Dla uczczenia 90. rocznicy tego wydarzenia na legendarnym niszczycielu podniesiono dziś banderę oraz wielką galę banderową. ORP „Błyskawica” ma 90 lat i wciąż pozostaje w służbie. To jedyny w polskiej Marynarce Wojennej okręt z tak długą historią. A wszystko zaczęło się 1 października 1936 roku w stoczni w Cowes. Z okazji 90. rocznicy chrztu i wodowania okrętu na Nabrzeżu Pomorskim, gdzie cumuje niszczyciel, odbyło się uroczyste podniesienie bandery i wielkiej gali banderowej. W wydarzeniu wzięli udział m.in.: kadm. Andrzej Ogrodnik – dowódca 3. Flotylli Okrętów, Aleksander Gosk – zastępca dyrektora Muzeum Marynarki Wojennej oraz załoga z kmdr. por. Pawłem Ogórkiem – dowódcą okrętu ORP „Błyskawica” na czele. Dla każdego okrętu polskiej Marynarki Wojennej najważniejszą rocznicą, jaka może być, to rocznica pierwszego podniesienia bandery wojennej. A my dzisiaj na ORP „Błyskawica” mamy 90. rocznicę chrztu okrętu. To znaczy, że 90 lat temu w stoczni w Cowes matka chrzestna hrabina Cecylia Raczyńska symbolicznie tę butelkę szampana podniosła, rozbiła o burtę okrętu i wypowiedziała słynne słowa: „Płyń po morzach i oceanach, sławiąc imię polskiej bandery”. 1 października 1936 roku po raz pierwszy nazwa ORP „Błyskawica” zaczęła funkcjonować w polskiej Marynarce Wojennej. To nie jest może taka rocznica, którą na co dzień się świętuje. Natomiast chcieliśmy uhonorować coś takiego, ponieważ „Błyskawica” jest jedynym w polskiej Marynarce Wojennej okrętem z tak długą historią. Ona 90 lat już jest w służbie i przez te wszystkie lata kolejne pokolenia marynarzy swoją służbą, swoją pracą, swoim zaangażowaniem udowadniają, że Marynarka Wojenna to jest ciągłość, cierpliwość, tradycja – mówi kmdr por. Paweł Ogórek, dowódca okrętu ORP „Błyskawica”. Wideo i montaż: Dominika NyczMatka chrzestna „Błyskawicy”, czyli hrabina Cecylia Raczyńska, była żoną Edwarda hr. Raczyńskiego, wybitnego dyplomaty, ambasadora Rzeczypospolitej w Londynie, w latach 1979-1986 prezydenta RP na uchodźstwie. Ceremonia chrztu i wodowania słynnego okrętu odbyła się w stoczni J. Samuel White & Co Ltd. Niewiele ponad 2 miesiące wcześniej zwodowano tam prototypowy, bliźniaczy „Grom”. W miejscowości Cowes na wyspie Wight była wtedy budowana para ówcześnie bardzo nowoczesnych, silnych, szybkich okrętów dla naszej marynarki. Były to „Grom” i „Błyskawica”. „Grom” był prototypem, był pierwszym w serii, „Błyskawica” drugim. I z tego tytułu dzisiaj takie uroczyste podniesienie bandery i wielkiej gali banderowe, aby zaakcentować, że pamiętamy, że jest to dla nas historia istotna, że „Błyskawica”, która tak mocno wpisana jest w pejzaż Gdyni i naszą historię, pamięta o poprzednikach, pamięta o swoich korzeniach, że tak powiem i jest cały czas okrętem żywym, okrętem, który dla Marynarki Wojennej i dla wszystkich Polaków ma duże znaczenie – mówi Aleksander Gosk, zastępca dyrektora Muzeum Marynarki Wojennej. Oba niszczyciele brytyjskiej budowy były dumą naszej floty i należały do najnowocześniejszych i okrętów swojej klasy na świecie. Wobec groźby wybuchu wojny, wraz ze starszą „Burzą”, skierowane zostały rozkazem o kryptonimie „Peking” do Wielkiej Brytanii. „Grom” zatonął pod Narwikiem zbombardowany w fiordzie Rombakken 4 maja 1940 roku. „Błyskawica” zwycięsko pokonała wszystkie wojenne zagrożenia.„Błyskawica” cumująca przy Nabrzeżu Pomorskim z podniesioną banderą i wielką galą banderową z okazji 90. rocznicy chrztu i wodowania okrętu (fot. Magdalena Czernek) O „Błyskawicy” Okręt działał na Morzu Północnym i Atlantyku, w kampanii norweskiej i ewakuacji wojsk sojuszniczych z Dunkierki, bronił Cowes przed atakami Luftwaffe, operował na Morzu Śródziemnym, wspierając Maltę i działania inwazyjne w Afryce Północnej, osłaniał lądowanie aliantów w Normandii. Po zakończeniu działań wojennych „Błyskawica”, w ostatniej odsłonie likwidacji Kriegsmarine, wzięła jeszcze udział w „Operation Deadlight” – niszczenia przejętych niemieckich U-bootów.Niszczyciel ORP „Błyskawica” przebył w wojennej służbie prawie 150 tys. mil morskich, eskortował 85 konwojów, odbył 108 patroli bojowych. Artyleria okrętu zestrzeliła 4 samoloty na pewno i kolejne 3 prawdopodobnie, wraz z innymi okrętami zatopiła 2 niszczyciele, 2 statki i kilka mniejszych jednostek, z sukcesami walczyła z okrętami podwodnymi. Okręt trzykrotnie został poważnie uszkodzony, podczas całej wojny zginęło 7 marynarzy, a 48 odniosło rany.Do kraju „Błyskawica” wróciła 4 lipca 1947 roku pod dowództwem słynnego podwodnika kmdr. Bolesława Romanowskiego. W czynnej służbie pozostawała jeszcze przez 20 lat. Stan techniczny wyeksploatowanego okrętu pogarszał się jednak. Ostatecznie wycofano go ze służby w 1975 roku. Wtedy też zastąpił w roli okrętu-muzeum „Burzę”, także weterana II wojny światowej. W zaadaptowanych pomieszczeniach ulokowano ekspozycje Muzeum Marynarki Wojennej popularyzujące historię okrętu i szerzej dokonań biało-czerwonej wojennej bandery. Pierwszych zwiedzających „Błyskawica” przyjęła na swoim pokładzie 1 maja 1976 roku. Dzisiaj ich liczba dochodzi do ok. 7,5 mln. ORP „Błyskawica” wciąż nosi biało-czerwoną wojenną banderę. Pozostaje w składzie 3. Flotylli Okrętów MW RP i ma etatową marynarską załogę. Dokumentuje tradycje walk polskich marynarzy, jest miejscem reprezentacyjnych spotkań i uroczystości państwowych, w tym uroczystych promocji oficerów Marynarki Wojennej, ostoją odwiecznego morskiego ceremoniału, a równocześnie świetnie utrzymanym zabytkiem wojennomorskiej techniki o światowej randze.To najstarszy zachowany niszczyciel, weteran II wojny światowej i jedyny bojowy okręt aliancki, który uczestniczył aktywnie w działaniach bojowych od 1 września 1939 do 8 maja 1945 roku. Galeria zdjęć Pobierz galerię Kadm. Andrzej Ogrodnik – dowódca 3. Flotylli Okrętów i kmdr por. Paweł Ogórek – dowódca okrętu ORP „Błyskawica” zmierzający na uroczystości z okazji 90. rocznicy chrztu i wodowania okrętu (fot. Magdalena Czernek) Pobierz zdjęcie Uczestnicy uroczystości podniesienia bandery i wielkiej gali banderowej na „Błyskawicy” z okazji 90. rocznicy chrztu i wodowania okrętu (fot. Magdalena Czernek) Pobierz zdjęcie Uroczyste podniesienie bandery i wielkiej gali banderowej na „Błyskawicy” z okazji 90. rocznicy chrztu i wodowania okrętu (fot. Magdalena Czernek) Pobierz zdjęcie Bandera powiewająca na pokładzie „Błyskawicy” z okazji 90. rocznicy chrztu i wodowania okrętu (fot. Magdalena Czernek) Pobierz zdjęcie Kadm. Andrzej Ogrodnik – dowódca 3. Flotylli Okrętów i kmdr por. Paweł Ogórek – dowódca okrętu ORP „Błyskawica” wraz z załogą i gośćmi podczas uroczyste podniesienia bandery i wielkiej gali banderowej na „Błyskawicy” z okazji 90. rocznicy chrztu i wodowania okrętu (fot. Magdalena Czernek) Pobierz zdjęcie ORP „Błyskawica” cumująca przy Nabrzeżu Pomorskim (fot. Magdalena Czernek) Pobierz zdjęcie Hrabina Cecylia Raczyńska, matka chrzestna okrętu, podczas ceremonii chrztu „Błyskawicy” (fot. archiwum Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni) Pobierz zdjęcie Warunki pobierania Wszelkie prawa do zdjęć lub grafik prezentowanych w ramach portalu, należą do Prowadzącego portal lub do podmiotów z nim współpracujących i podlegają ochronie prawnej. Prowadzący portal zezwala na kopiowanie i przedstawianie utworów jedynie w celach niekomercyjnych oraz pod warunkiem zachowania go w oryginalnej postaci i zachowaniem kontekstu tematu, do którego zostało wykorzystaneprzez redakcję gdynia.pl. Opublikowane materiały powinny zawsze zawierać źródło, czyli adres strony www.gdynia.pl. Na publikowanie utworów w innych celach wymagana jest zgoda właściciela strony czyli Prowadzącego portal. Opublikowano: 01.10.2026 13:40 Autor: Magdalena Czernek (magdalena.czernek@gdynia.pl)