W Senacie Rzeczypospolitej Polskiej rozmawiano o ochronie i finansowaniu polskiego dziedzictwa wpisanego na listę UNESCO. Specjalną konferencję w tej sprawie zwołali gdyński senator Sławomir Rybicki oraz śląska senator Halina Bieda. Ważnym punktem debaty było Modernistyczne Centrum Gdyni, które w roku stulecia nadania miastu praw miejskich dołączyło do grona Światowego Dziedzictwa w Polsce. Gdynię reprezentowały prezydent Aleksandra Kosiorek, wiceprezydentka Oktawia Gorzeńska oraz dr Joanna Leman. W konferencji uczestniczyli również przedstawiciele władz państwowych, w tym marszałkini Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska, ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska, wiceministra kultury i generalna konserwator zabytków Bożena Żelazowska oraz wiceminister sportu i turystyki Piotr Borys.Rozmowy dotyczyły nie tylko znaczenia wpisów na listę UNESCO, lecz także konkretnych działań potrzebnych do ochrony tych miejsc, ich promocji i udostępniania. Jednym z najważniejszych postulatów było zapewnienie stabilnego wsparcia finansowego ze strony państwa. Wyróżnienie dla Gdyni i zobowiązanie na przyszłość Dla Gdyni wpis na listę UNESCO ma szczególny wymiar. Zbiegł się w czasie z setną rocznicą nadania miastu praw miejskich, stając się symbolicznym, urodzinowym, prezentem dla miasta. Jak podkreślała prezydent Gdyni Aleksandra Kosiorek, to nie tylko powód do dumy, ale przede wszystkim zobowiązanie do dalszej ochrony i popularyzacji gdyńskiego dziedzictwa. Dziedzictwo architektoniczne Gdyni to nie tylko opowieść o budynkach, ale przede wszystkim opowieść o ambicji młodego miasta, młodego państwa – mówiła Aleksandra Kosiorek, prezydent Gdyni. – O otwarciu Polski na morze, na świat, na ludzi, którzy w bardzo krótkim okresie stworzyli nowoczesne miasto i dzięki temu jeden z najważniejszych portów nad Bałtykiem. Wpis na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO dokonany w roku, kiedy Gdynia obchodzi stulecie nadania praw miejskich, to wydarzenie ze wszech miar symboliczne. Sto lat temu Gdynia stała się miastem, a w tym roku stała się częścią światowego dziedzictwa. Prezydent podkreślała również, że międzynarodowe uznanie powinno przełożyć się na jeszcze większą troskę o modernistyczną zabudowę, jej popularyzację i przekazywanie wiedzy o niej kolejnym pokoleniom.Aleksandra Kosiorek podziękowała także polskiemu rządowi, Senatowi i wszystkim osobom, które przyczyniły się do wpisu. Szczególne podziękowania skierowała do senatora Sławomira Rybickiego, który wspierał starania Gdyni o uzyskanie wpisu. Jak zaznaczała, Gdynia jest gotowa do pomocy innym kandydatom ubiegającym się o wpis na listę UNESCO. Modernistyczne centrum, którego siłą jest morze O szczegółach dotyczących gdyńskiego modernizmu opowiadały wiceprezydentka Oktawia Gorzeńska i dr Joanna Leman. Modernistyczne Centrum Gdyni obejmuje prawie 88 hektarów, a w jego granicach znajduje się około 450 budynków. Jak zaznaczała gdyńska delegacja, wyjątkowość tego obszaru wynika z połączenia tradycyjnego układu urbanistycznego z modernistyczną architekturą oraz ścisłego związku miasta z morzem i portem. Co jest ważne, dobro obejmuje prawie 88 hektarów, wytyczone jest wzdłuż dwóch głównych osi. To jest modernizm, architektura i układ urbanistyczny bardzo blisko związany z morzem i to nas właśnie wyróżnia – mówiła Oktawia Gorzeńska, wiceprezydentka Gdyni. Wiceprezydentka zwróciła uwagę również na funkcjonalność gdyńskiego centrum. Mimo upływu stu lat miasto wciąż korzysta z rozwiązań urbanistycznych i architektonicznych zaprojektowanych przez jego twórców.Dr Joanna Leman wyjaśniała natomiast, co wyróżnia gdyński modernizm z perspektywy UNESCO. Pierwszym elementem jest połączenie tradycyjnej siatki ulic z architekturą modernistyczną, która stawiała na komfort użytkowania przestrzeni mieszkalnej i biurowej. Drugim z kolei, wyjątkowa nadmorska lokalizacja, widoczna zarówno w układzie miasta, jak i w detalach budynków. Morze jest w DNA urbanistycznym i architektonicznym Gdyni. Spacerując po Gdyni, docieramy do morza, bo tak naprawdę wszystko zaczęło się od morza – mówiła dr Joanna Leman. Jak tłumaczyła, morska symbolika pojawia się również w architekturze: w zaokrąglonych narożnikach, oknach przypominających pokłady statków i detalach nawiązujących do ich sylwetek. Trzecim wyróżnikiem jest różnorodność budynków, które mimo odmiennych form i rozwiązań projektowych tworzą spójną funkcjonalnie całość. Międzynarodowe zainteresowanie i długofalowa promocja Wpis na listę UNESCO już teraz ogromnie wzmocnił możliwości turystyczno–promocyjne miasta. Jak poinformowała prezydent Aleksandra Kosiorek, liczba weekendowych, jesiennych wyjazdów do miasta wzrosła o ponad 80 proc. w porównaniu z rokiem 2025. Z kolei miejski monitoring mediów wykazał, że w ciągu kilku dni od ogłoszenia wpisu informacja o gdyńskim dziedzictwie dotarła do ponad 128 milionów osób na całym świecie.Wiceprezydentka Gdyni Oktawia Gorzeńska zaznaczała, że miasto już teraz prowadzi działania, które mają przełożyć zainteresowanie na trwały rozwój turystyki. Miasto rozwija ofertę dla rodzin, dzieci i młodzieży, wytyczyło szlak UNESCO, organizuje spacery tematyczne i pracuje nad standardami dla przewodników, tak aby opowieść o modernistycznym centrum była spójna i merytoryczna – podkreślała Oktawia Gorzeńska, wiceprezydentka Gdyni. – Staramy się tę markę turystyczną miasta rozwijać, ale też tworzyć to w przemyślany sposób. Bardzo zależy nam na tym, żeby była to praca długodystansowa, a nie szybko konsumowany sukces. Ważną rolę odgrywa także edukacja. Najmłodszym modernizm przybliża publikacja „Gdyńskie przygody Mewy Frani i Kota Antoniego”, a nastolatkom powieść „Lufcik” Grzegorza Kasdepke, w której również pojawia się gdyńska architektura. Miasto organizuje ponadto konferencje poświęcone modernizmowi oraz warsztaty dla konserwatorów, którzy przyjeżdżają do Gdyni, by poznawać lokalne doświadczenia związane z ochroną dziedzictwa. Jednym z narzędzi ochrony są również dotacje na remonty prywatnych kamienic w Śródmieściu. Gdynia chce rozwijać ten program, a jednocześnie dbać o równowagę między rosnącym ruchem turystycznym a codziennym życiem mieszkańców.W konferencji uczestniczyli również przedstawiciele Młodzieżowej Rady Miasta Gdyni oraz uczniowie II Liceum Ogólnokształcącego. Wpisanie Gdyni na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO jest tematem bardzo ważnym również dla młodych ludzi. W imieniu gdyńskiej młodzieży chciałbym podziękować Senatowi za ustanowienie roku 2026 Rokiem Miasta Gdyni. Te wszystkie działania składają się na budowanie lokalnego patriotyzmu, również wśród młodych Gdynian – mówił Filip Gradecki, radny Młodzieżowej Rady Miasta Gdyni.Senat jest właściwym miejscem do debaty o wypracowaniu spójnych, długofalowych i racjonalnych mechanizmów wsparcia dla wyjątkowego dziedzictwa Rzeczypospolitej – podkreślał Sławomir Rybicki, senator RP. – Młodzież jest bardzo ważną częścią społeczeństwa, dziękuję Wam za ten głos. Nasza praca, którą wykonujemy dzisiaj w imię interesu publicznego jest pracą, którą Wy niedługo przejmiecie. Chcemy chronić to dobro i przekazać je kolejnym pokoleniom w stanie przynajmniej niepogorszonym. Potrzebne systemowe wsparcie Podczas debaty wyraźnie wybrzmiała potrzeba stabilnego finansowania ochrony miejsc wpisanych na listę UNESCO. Ich przedstawiciele postulowali utworzenie dedykowanego budżetu lub programu celowego, który pomógłby pokrywać koszty konserwacji i utrzymania dziedzictwa. Wskazywali również na potrzebę dostosowania przepisów, lepszego oznakowania miejsc UNESCO oraz wypracowania wspólnych standardów ochrony.Ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska pogratulowała Gdyni wpisu i zaznaczyła, że samo uzyskanie tego statusu jest dopiero początkiem pracy. Ministerstwo prowadzi działania nad zmianami w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, w tym dotyczącymi zarządzania dobrami UNESCO, a także nad rozwiązaniami służącymi ochronie dziedzictwa niematerialnego. Prowadzimy pracę nad zmianami w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami i te zmiany będą dotyczyć m.in. zarządzania dobrami wpisanymi na listę światowego dziedzictwa – zaznaczała ministra Marta Cienkowska. – Pracujemy również nad strategią i rozwiązaniami legislacyjnymi dotyczącymi ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Naszym celem jest stworzenie nowoczesnego i skutecznego systemu ochrony, który będzie odpowiadał na współczesne wyzwania, a jednocześnie również uwzględniał potrzeby lokalnych społeczności. Spotkanie zakończyło przyjęcie deklaracji wspierającej polskie dziedzictwo materialne i niematerialne UNESCO. Galeria zdjęć Pobierz galerię Konferencja „Polityka państwa polskiego wobec materialnego i niematerialnego dziedzictwa wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w Senacie RP. Na zdjęciu widoczni od lewej: ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska, marszałkini Senatu RP Małgorzata Kidawa-Błońska, senator Halina Bieda oraz senator Sławomir Rybicki (fot. Łukasz Kamasz/gdynia.pl) Pobierz zdjęcie Konferencja „Polityka państwa polskiego wobec materialnego i niematerialnego dziedzictwa wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w Senacie RP. Na zdjęciu widoczne od lewej: Oktawia Gorzeńska, wiceprezydentka Gdyni, Aleksandra Kosiorek, prezydent Gdyni oraz dr Joanna Leman, kierowniczka Referatu Współpracy z Zagranicą Urzędu Miasta Gdyni (fot. Łukasz Kamasz/gdynia.pl) Pobierz zdjęcie Konferencja „Polityka państwa polskiego wobec materialnego i niematerialnego dziedzictwa wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w Senacie RP. Na zdjęciu widoczna m.in. gdyńska młodzież z II LO (fot. Łukasz Kamasz/gdynia.pl) Pobierz zdjęcie Konferencja „Polityka państwa polskiego wobec materialnego i niematerialnego dziedzictwa wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w Senacie RP. Przemawia senator Sławomir Rybicki (fot. Łukasz Kamasz/gdynia.pl) Pobierz zdjęcie Konferencja „Polityka państwa polskiego wobec materialnego i niematerialnego dziedzictwa wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w Senacie RP. Na zdjęciu widoczne: Aleksandra Kosiorek, prezydent Gdyni oraz dr Joanna Leman, kierowniczka Referatu Współpracy z Zagranicą Urzędu Miasta Gdyni (fot. Łukasz Kamasz/gdynia.pl) Pobierz zdjęcie Konferencja „Polityka państwa polskiego wobec materialnego i niematerialnego dziedzictwa wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w Senacie RP. Przemawia Filip Gradecki, radny Młodzieżowej Rady Miasta Gdyni (fot. Łukasz Kamasz/gdynia.pl) Pobierz zdjęcie Konferencja w Senacie RP. Wspólne zdjęcie gdyńskich uczestników konferencji (fot. Łukasz Kamasz/gdynia.pl) Pobierz zdjęcie Konferencja „Polityka państwa polskiego wobec materialnego i niematerialnego dziedzictwa wpisanego na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w Senacie RP. Wspólne zdjęcie uczestników konferencji. (fot. Łukasz Kamasz/gdynia.pl) Pobierz zdjęcie Warunki pobierania Wszelkie prawa do zdjęć lub grafik prezentowanych w ramach portalu, należą do Prowadzącego portal lub do podmiotów z nim współpracujących i podlegają ochronie prawnej. Prowadzący portal zezwala na kopiowanie i przedstawianie utworów jedynie w celach niekomercyjnych oraz pod warunkiem zachowania go w oryginalnej postaci i zachowaniem kontekstu tematu, do którego zostało wykorzystaneprzez redakcję gdynia.pl. Opublikowane materiały powinny zawsze zawierać źródło, czyli adres strony www.gdynia.pl. Na publikowanie utworów w innych celach wymagana jest zgoda właściciela strony czyli Prowadzącego portal. Opublikowano: 23.10.2026 11:30 Autor: Łukasz Kamasz (lukasz.kamasz@gdynia.pl)