Budynek mieszkalny Funduszu Emerytalnego Banku Gospodarstwa Krajowego (Bankowiec), położony przy ul. 3 Maja 27-31 powstawał etapami w latach 1935-1939, według projektu architekta Stanisława Ziołowskiego.Budynek FE BGK w Gdyni (foto. B. Ponikiewski) i lodówka z tego budynku po renowacji (foto. zasoby Biura MKZ)Budynek posiadał różne nowoczesne udogodnienia, takie jak np. pierwszy w Polsce podziemny wielostanowiskowy garaż czy windy. W częściach budynku powstałych w ostatnich etapach były mieszkania wyposażone w lodówki (a właściwie szafki chłodnicze, czyli odpowiedniki współczesnych lodówek), wbudowane w przykuchennych spiżarniach.Lodówki te miały drewniane obudowy, pod którymi znajdowała się izolacja z korka i były zamontowane w jednym pionie, połączone wspólną instalacją oraz zasilane agregatem umieszczonym w piwnicy. Było to innowacyjne i komfortowe rozwiązanie, ponieważ w latach 30. XX w. nie każde gospodarstwo domowe było wyposażone w lodówkę czy szafkę chłodniczą.Lodówka przed renowacją (foto. Biuro MKZ)Lodówki w Bankowcu wyprodukowała firma „Borea”, na co wskazuje logo firmy wytłoczone na klamce, które wyłoniło się spod kolejnych warstw farby podczas przeprowadzania konserwacji. Firma „Borea” była polską wytwórnią z Warszawy, która w latach przedwojennych produkowała i serwisowała urządzenia chłodnicze.Ulotka reklamowa firmy Borea i klamka lodówki poddanej renowacji (foto. zasoby Biura MKZ)W późniejszych latach rozpowszechniły się współczesne wolnostojące lodówki, które zapewniały większą pojemność i nie wymagały skomplikowanych zewnętrznych instalacji, co wpłynęło na usunięcie agregatu zasilającego z piwnicy. Wówczas mieszkańcy zaczęli pozbywać się przestarzałych przedwojennych lodówek, jednak niektórzy je zachowali i używali jako szafek do przechowywania, dzięki czemu dotrwały do dziś. Jedna z zachowanych lodówek została przekazana do Biura Miejskiego Konserwatora Zabytków przez panią Marię Piradoff-Link, założycielkę i kustoszkę Mini Muzeum „Bankowiec”.Lodówka została odrestaurowana przez pana Radka Radziejewskiego - specjalistę renowacji metodami historycznymi. Lodówka w przewożona do warsztatu i podczas prac konserwatorskich (foto. R. Radziejewski i zasoby Biura MKZ)W styczniu br. odbyło się spotkanie pt. „Gdyńskie konserwacje w praktyce”, na którym pan Radek Radziejewski opowiedział o szczegółach procesu renowacji lodówki oraz innych zabytkowych elementów z historycznych budynków Gdyni.Obecnie odrestaurowaną lodówkę można obejrzeć w Centrum Modernizmu Gdyni w Miejskiej Informacji Turystycznej przy ul. 10 Lutego 24, natomiast drugi zachowany egzemplarz jest wystawiony na ekspozycji w Mini Muzeum „Bankowiec”.Lodówka po renowacji dostepna w Centrum Modernizmu Gdyni w Miejskiej Informacji Turystycznej (foto. zasoby Biura MKZ) Opublikowano: 20.02.2026 13:58 Autor: Luiza Skrzypkowska (luiza.skrzypkowska@gdynia.pl) Zmodyfikowano: 23.02.2026 10:22 Zmodyfikował: Luiza Skrzypkowska