25 kwietnia obchodzimy Światowy Dzień Malarii. To dobra okazja, by na chwilę zatrzymać się i przyjrzeć chorobie, która choć w Polsce wydaje się odległa, wciąż stanowi jedno z największych zagrożeń zdrowotnych na świecie. Malaria – egzotyczna, ale wciąż realna Malaria to choroba pasożytnicza wywoływana przez pierwotniaki z rodzaju Plasmodium, przenoszone przez samice komarów Anopheles. Największe żniwo zbiera w Afryce subsaharyjskiej, ale występuje także w części Azji, Ameryki Łacińskiej, Oceanii oraz na niektórych obszarach Bliskiego Wschodu. W Europie – w tym w Polsce – przypadki są zazwyczaj „zawleczone”, czyli dotyczą osób powracających z podróży do krajów tropikalnych. W 2025 roku w Polsce odnotowano 55 takich przypadków.Problem polega na tym, że malaria nie zawsze wygląda „jak z podręcznika”. Objawy bywają niespecyficzne – od złego samopoczucia przypominającego grypę, po wysoką gorączkę, dreszcze, a w ciężkich przypadkach nawet niewydolność narządową czy zaburzenia świadomości. Dlatego każdy powrót z tropików i nagłe pogorszenie zdrowia powinny zapalić w głowie lampkę ostrzegawczą. Profilaktyka – klucz do bezpieczeństwa Jeśli planujesz podróż do regionów, gdzie malaria występuje, warto wcześniej skonsultować się w poradni medycyny podróży. Specjalista oceni, czy potrzebna jest tzw. chemioprofilaktyka, czyli przyjmowanie leków przeciwmalarycznych. Równie ważna jest ochrona przed ukłuciami komarów: repelenty, moskitiery i odpowiednia odzież to proste, ale skuteczne środki. Doświadczenie, które ma znaczenie W Polsce jednym z miejsc zajmujących się diagnostyką i leczeniem chorób tropikalnych, jest Uniwersyteckie Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej (UCMMiT) w Gdyni. W ramach jego struktur działa wyspecjalizowana klinika zajmująca się chorobami tropikalnymi, pasożytniczymi i wewnętrznymi. To ważne, bo malaria – choć rzadka w naszym kraju – wymaga doświadczenia i szybkiego, trafnego postępowania.Warto podkreślić, że w UCMMiT pracują m.in. Krajowy Konsultant w dziedzinie Medycyny Morskiej i Tropikalnej, Wojewódzki Konsultant w dziedzinie Medycyny Morskiej i Tropikalnej oraz Wojewódzki Konsultant w dziedzinie Chorób Zakaźnych. To pokazuje, jak duże zaplecze merytoryczne stoi za opieką nad pacjentami z podejrzeniem chorób przywleczonych z zagranicy. Kilka słów o miejscu Uniwersyteckie Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej w Gdyni to ośrodek o wieloletniej tradycji, który łączy działalność kliniczną, dydaktyczną i naukową. Specjalizuje się nie tylko w chorobach tropikalnych, ale także w medycynie morskiej, chorobach zakaźnych i szeroko rozumianej internie. Istotnym elementem działalności jest również medycyna pracy – szczególnie ważna dla osób pracujących za granicą, marynarzy czy pracowników delegowanych do regionów o podwyższonym ryzyku chorób zakaźnych. Obejmuje ona m.in. kwalifikację zdrowotną przed wyjazdem oraz ocenę stanu zdrowia po powrocie.W ramach przygotowania do podróży dostępne są także szczepienia dla osób wyjeżdżających do krajów egzotycznych, dostosowane do kierunku i charakteru wyjazdu. Aktualne informacje dotyczące zakresu świadczeń oraz możliwości konsultacji można znaleźć na stronie internetowej UCMMiT, gdzie dostępne są również dane kontaktowe umożliwiające bezpośrednie umówienie wizyty. Na koniec Malaria może wydawać się problemem „gdzieś daleko”, ale w dobie tanich lotów i globalnych podróży dotyczy również nas. Świadomość objawów, odpowiednia profilaktyka i szybka reakcja po powrocie z tropików mogą mieć kluczowe znaczenie. Światowy Dzień Malarii to dobry moment, by o tym przypomnieć – zwłaszcza, zanim spakujemy walizkę na kolejną podróż.Materiał przygotowany przez Uniwersyteckie Centrum Medycyny Morskiej i Tropikalnej Opublikowano: 25.04.2026 08:00 Autor: Aleksandra Dylejko (aleksandra.dylejko@gdynia.pl)