Ogólnopolski Dzień Walki z Depresją – temat, który dotyczy nas wszystkich

23 lutego obchodzimy w Polsce Ogólnopolski Dzień Walki z Depresją – dzień, który przypomina, że depresja to choroba, a nie „gorszy okres” czy chwilowy spadek nastroju. To także okazja, by zwiększać świadomość, przełamywać stereotypy i zachęcać do sięgania po pomoc.

Depresja w liczbach
Czym jest depresja?
Jak depresja wpływa na codzienne funkcjonowanie?
Czy depresja to choroba psychiczna?
Kiedy warto zgłosić się po pomoc?
Jak wygląda leczenie depresji?
Gdzie szukać pomocy w Gdyni?
Rozmawiajmy, słuchajmy, reagujmy

Według danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) depresja należy do najczęstszych problemów zdrowotnych na świecie – WHO wskazuje, że dotyczy ok. 280 mln osób (szacunek dla 2019 r.), a nowsze zestawienia podają jeszcze wyższe wartości.

W dniu poświęconym świadomości depresji przypominamy sobie, że to choroba, która może dotknąć każdego — niezależnie od wieku, pozycji czy siły charakteru. Depresja nie zawsze jest widoczna, dlatego tak ważna jest uważność na drugiego człowieka: na zmianę zachowania, wycofanie, zmęczenie, brak nadziei. Zatrzymajmy się na chwilę, zapytajmy: „Jak się trzymasz?" i naprawdę wysłuchajmy – mówi wiceprezydent Gdyni Tomasz Augustyniak.

Depresja w liczbach

Szacuje się, że w Polsce na depresję choruje ok. 1,2-1,5 mln osób.
Tylko część chorych jest zdiagnozowana i leczona.
W 2024 roku w ramach NFZ udzielono mieszkańcom Gdyni 4 080 świadczeń w związku z depresją.
W 2023 roku wzrosła liczba zwolnień lekarskich z powodu zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania; ZUS informował o ponad 1,4 mln takich zwolnień.
Depresja jest jedną z głównych przyczyn niezdolności do pracy.
W Polsce każdego dnia ok. 15 osób odbiera sobie życie, a wśród częstych przyczyn wskazuje się m.in. nieleczone zaburzenia psychiczne, w tym depresję.

To liczby, które pokazują jedno: to nie jest marginalny problem. Może dotyczyć każdego – niezależnie od wieku, płci czy sytuacji życiowej.

Czym jest depresja?

Depresja (zaburzenie depresyjne) należy do grupy zaburzeń nastroju. W klasyfikacji medycznej jej podstawowe objawy to:

obniżony nastrój,
utrata zainteresowań i zdolności do odczuwania przyjemności,
spadek energii i zwiększona męczliwość.

Aby mówić o epizodzie depresyjnym, objawy te powinny utrzymywać się przez co najmniej dwa tygodnie i wpływać na codzienne życie.

W praktyce depresja często obejmuje także:

problemy z koncentracją i podejmowaniem decyzji,
zaburzenia snu (bezsenność lub nadmierna senność),
poczucie winy lub niską samoocenę,
wycofanie z relacji,
objawy fizyczne (np. bóle głowy, napięcie, dolegliwości ze strony układu pokarmowego),
myśli rezygnacyjne lub poczucie braku sensu.

To ważne: depresja nie zawsze wygląda tak samo. U części osób dominuje smutek i wycofanie, u innych – drażliwość, napięcie czy problemy ze snem. Należy pamiętać, że objawy depresji mogą być różne w zależności od wieku chorego.

Jak depresja wpływa na codzienne funkcjonowanie?

Depresja znacząco obniża zdolność do wykonywania codziennych czynności. To nie jest kwestia „braku chęci”. Osoby w depresji często doświadczają:

trudności z utrzymaniem uwagi (łatwe rozpraszanie się, „gubienie wątku”),
spowolnienia myślenia i działania,
problemów z planowaniem i organizacją,
szybszego zmęczenia – nawet przy prostych zadaniach.

Dodatkowo zaburzenia snu powodują efekt domina: niewyspanie pogarsza koncentrację i pamięć, co zwiększa liczbę błędów i nasila frustrację, a to z kolei może pogłębiać obniżony nastrój.

Depresja wpływa też na relacje – wiele osób wycofuje się z kontaktów, rzadziej prosi o pomoc i ogranicza rozmowy. Z zewnątrz może to wyglądać jak brak zaangażowania, podczas gdy jest to często objaw choroby.

Czy depresja to choroba psychiczna?

Depresja jest klasyfikowana jako zaburzenie psychiczne, ale jej charakter jest szerszy. Wiele objawów ma podłoże biologiczne, a choroba często współwystępuje z innymi schorzeniami, np. chorobami układu krążenia, cukrzycą czy chorobami neurologicznymi.

Dlatego coraz częściej mówi się o depresji jako o zaburzeniu ogólnoustrojowym – wpływającym na cały organizm.

Kiedy warto zgłosić się po pomoc?

Warto skonsultować się ze specjalistą, jeśli:

objawy utrzymują się przez co najmniej dwa tygodnie,
nasilają się lub utrudniają codzienne funkcjonowanie,
pojawia się poczucie bezradności lub braku sensu,
trudno samodzielnie poradzić sobie z sytuacją.

Nie trzeba czekać na „najgorszy moment”. Wczesna reakcja znacząco zwiększa skuteczność leczenia.

Jak wygląda leczenie depresji?

Leczenie dobierane jest indywidualnie i może obejmować:

psychoterapię,
farmakoterapię (leki przeciwdepresyjne),
wsparcie środowiskowe i psychoedukację.

W wielu przypadkach najlepsze efekty daje połączenie różnych form pomocy.

Gdzie szukać pomocy w Gdyni?

Mieszkańcy Gdyni mogą skorzystać z różnych form wsparcia.

Pomoc w ramach NFZ

poradnie zdrowia psychicznego (do psychiatry nie jest potrzebne skierowanie),
Centra Zdrowia Psychicznego – oferujące także pomoc w nagłych sytuacjach,
lekarz rodzinny (POZ), który może pomóc w pierwszym kontakcie i pokierować dalej.

Wsparcie telefoniczne (bezpłatne)

Centrum Wsparcia dla Osób w Kryzysie Psychicznym – 800 70 2222 (całodobowo),
Telefon Zaufania dla Dorosłych – 116 123,
Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży – 116 111.

W sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia należy dzwonić pod 112.

Wsparcie lokalne

Ośrodek Interwencji Kryzysowej (adres: ul. Biskupa Dominika 25, 81-402 Gdynia), tel: 58 622 22 22; e-mail: interwencja@zpsgdynia.pl; www: zpsgdynia.pl
aplikacja "Co u Ciebie",
pomoc oferowana przez MOPS m.in. Zespół Pomocy Psychologicznej
wsparcie organizacji pozarządowych i grup pomocowych.

Szczegółowe informacje na temat dostępnych form opieki, pomocy i aktywizacji dla osób z zaburzeniami psychicznymi znaleźć można w Gdyńskim Informatorze.

/storage/uzytkownicy/pawel.jaloszewski@gdynia.pl/2026/Zewnetrzne/GCZ/Informator Gdynia.pdf

Rozmawiajmy, słuchajmy, reagujmy

Depresja to choroba – nie słabość. Leczenie (psychoterapia, farmakoterapia lub ich połączenie) jest skuteczne, szczególnie gdy pomoc zostanie udzielona odpowiednio wcześnie.
Ogólnopolski Dzień Walki z Depresją to nie tylko symboliczna data. To przypomnienie, że zdrowie psychiczne jest równie ważne jak fizyczne – a uważność, empatia i szybka reakcja mogą realnie uratować czyjeś zdrowie, a nawet życie.

Pamiętaj

Do psychiatry nie jest potrzebne skierowanie – zarówno w przypadku wizyt prywatnych, jak i w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ). Skierowanie nie jest wymagane również do psychiatry dziecięcego. Ma to ułatwić szybki dostęp do pomocy, szczególnie w sytuacjach kryzysowych.

Materiały Gdyńskiego Centrum Zdrowia