W Gdyni będzie pilotażowo realizowany projekt cohousingu, czyli modelu mieszkalnictwa opartego na współdzieleniu przestrzeni i budowaniu wspólnoty. Ma być odpowiedzią na rosnący problem samotności oraz zmieniającej się demografii, a wraz z nią potrzeb mieszkańców. W poniedziałek, 11 maja podpisano porozumienie o współpracy pomiędzy Gdynią a Fundacją NaMiejscu, rozpoczynając tym samym wspólne działania w ramach projektu „Let’s live together – research and development of a service for the implementation of cohousing development in Poland” (COHO). Projekt ma na celu opracowanie, przetestowanie i przygotowanie do wdrożenia modelu cohousingu w Polsce na przykładzie Gdyni jako miasta rozwijającego rozwiązania wspierające mieszkańców na różnych etapach życia. Miasto aktywnie poszukuje nowych form rozwoju mieszkalnictwa, odpowiadając na rosnące i zróżnicowane potrzeby mieszkańców. Obok takich rozwiązań jak budownictwo komunalne, TBS, czy społeczne agencje najmu pojawia się także cohousing.Jak wskazywał wiceprezydent Gdyni, Tomasz Augustyniak miasto od lat rozwija system wsparcia społecznego i szuka możliwości jego dalszego poszerzania. W tym kontekście cohousing postrzegany jest nie tylko jako odpowiedź na potrzeby społeczne, ale także jako model pozwalający efektywniej wykorzystywać dostępne zasoby. Wiceprezydent odniósł się również do zmian demograficznych i wyzwań finansowych. Wraz ze starzeniem się społeczeństwa rośnie liczba osób potrzebujących wsparcia, a jednocześnie środki przeznaczane na ten cel pozostają ograniczone. To sprawia, że samorządy muszą szukać rozwiązań, które pozwolą skutecznie odpowiadać na potrzeby mieszkańców, jednocześnie racjonalnie gospodarując dostępnymi zasobami – mówił. Idea cohousingu wyrasta z potrzeby tworzenia przestrzeni sprzyjających relacjom społecznym. Punktem wyjścia do projektu była sytuacja osób starszych, jednak diagnozy prowadzone przez zespół pokazały, że problem samotności dotyczy coraz szerszej grupy mieszkańców. Projekt wyrasta z potrzeby tworzenia przestrzeni sprzyjających budowaniu relacji międzyludzkich. Jednym z wyzwań, na które ma odpowiadać cohousing, jest narastające zjawisko samotności. Początkowo inicjatywa koncentrowała się na osobach starszych, jednak przeprowadzone analizy pokazały, że problem dotyczy znacznie szerszej grupy. Coraz więcej osób prowadzi jednoosobowe gospodarstwa domowe, a tym samym rośnie potrzeba poszukiwania nowych form wspólnotowego życia – wyjaśniała Marta Trakul-Masłowska, prezeska Fundacji NaMiejscu. Jak zaznaczyła, sam termin cohousing nadal nie ma jednej, powszechnie przyjętej definicji. Jednym z założeń projektu jest jej wypracowanie, jednak proces ten wymaga uważności i szerokiego spojrzenia. To dopiero początek drogi. Najważniejsze jest współdzielenie zasobów i budowanie trwałej wspólnoty, bo właśnie tego będą poszukiwać mieszkańcy – dodała. Porozumienie pomiędzy samorządem a fundacją dotyczy realizacji działań diagnostycznych i wdrożeniowych, a jego intencją jest umożliwienie organizacji działań projektowych na terenie gminy. Partnerzy zapowiadają praktyczne podejście do pracy i skupienie się na formatach, które będą mogły zostać realnie zastosowane.Pierwszy etap obejmie badania, m.in. analizę istniejących modeli funkcjonujących w Polsce oraz rozpoznanie potrzeb mieszkańców. W ramach projektu zaplanowano około 40 wywiadów pogłębionych, z których część zostanie przeprowadzona w Gdyni. Kolejne działania obejmą wizytę studyjną w Szwajcarii, gdzie zespół zapozna się z działającymi rozwiązaniami, następnie prace nad aspektami architektonicznymi oraz etap testowania i wdrożenia – tłumaczyła prof. UW dr. hab. Anna Nicińska, członkini zespołu prowadzącego projekt. W ramach współpracy zaplanowano m.in. badania jakościowe z udziałem mieszkańców, ekspertów i przedstawicieli samorządu, a także warsztaty poświęcone współprojektowaniu rozwiązań architektonicznych dla cohousingów senioralnych. Projekt zakłada również przekazanie miastu opracowań, webinarów i ekspertyz, przygotowanie rekomendacji dotyczących nowych form zabudowy oraz wykorzystanie wiedzy specjalistów zaangażowanych w jego realizację. Zależy nam, by już na etapie diagnozy dobrze rozpoznać, jakie są realne potrzeby mieszkańców i które rozwiązania mają szansę sprawdzić się w lokalnych warunkach. Cohousing traktujemy jako model, który może uzupełnić istniejący system wsparcia i stworzyć nowe możliwości budowania codziennych relacji oraz wzajemnej pomocy – powiedział dyrektor Laboratorium Innowacji Społecznych Maciej Kochanowski. Zgodnie z podpisanym porozumieniem Gdynia będzie aktywnie uczestniczyć w kolejnych etapach realizacji projektu. Do zadań miasta należeć będzie włączenie mieszkańców w badania jakościowe, w tym identyfikacja przyszłych użytkowników cohousingu, ekspertów rynku mieszkaniowego oraz przedstawicieli samorządu, którzy wezmą udział w wywiadach pogłębionych. Samorząd zaangażuje się także w proces współprojektowania i testowania pilotażowego modelu - wyjaśnia Barbara Marchwicka, koordynatorka ds. projektów strategicznych Działu UrbanLab LIS. Istotnym elementem będzie również udział miasta w wymianie doświadczeń z partnerami ze Szwajcarii, obejmującej webinary, analizy oraz spotkania eksperckie.Projekt jest dofinansowany jest przez Szwajcarską Pomoc Finansową wspierającą zmniejszenie różnic gospodarczych i społecznych w UE oraz ze środków budżetu państwa poprzez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w ramach Szwajcarsko-Polskiego Programu Współpracy, Badania Naukowe i Innowacje, Badania Stosowane. Opublikowano: 14.05.2026 12:00 Autor: Agata Gołąbek- Polus (a.golabek-polus@lis.gdynia.pl) Zmodyfikowano: 14.05.2026 12:19 Zmodyfikował: Aleksandra Dylejko