Pustak szklany z budynku YMCA zabytkiem miesiąca marzec 2026. Wyjątkowym i bardzo cennym detalem zabytkowego budynku YMCA w Gdyni jest szklany pustak użyty do budowy przeszklenia wschodniej i zachodniej ściany sali gimnastycznej.Budynek przy ul. Żeromskiego 26 w Gdyni powstał w latach 1948-1951 jako siedziba gdyńskiego ogniska ,,Polskiej YMCA", stowarzyszenia YMCA (Young Men's Christian Association) według projektu Stefana Kozińskiego i Bohdana Damięckiego.Utrzymany w stylu modernistycznym zachował oryginalny układ wnętrz, liczne elementy wyposażenia i wystroju, w tym ściany sali gimnastycznej wykonane z pustaków szklanych zabarwionych na kolor zielonkawy ze wzorem karbowanym pionowo. Budynek YMCA (foto. B. Ponikiewski) i pustak szklany ze zbiorów Biura MKZ (foto. zasoby Biura MKZ) Szklane pustaki były stosowane do budowy ścian, które miały zapewnić dostęp światła, nie będąc jednocześnie całkowicie przeziernymi. Pełniły też funkcję dekoracyjną. Pustak szklany od spodu i widok na ścianę szklaną w budynku YMCA (foto. zasoby Biura MKZ) Pustaki zastosowane w budynku YMCA mają formę otwartego prostopadłościanu – „cegły” o wymiarach 25x12x7,5 cm, z brakującą jedną wozówką (dłuższym bokiem cegły) i z wypustkami po przeciwnej stronie, które umożliwiają montaż pustaków na wpust, niczym klocki LEGO®. Zostały zamontowane równolegle względem siebie w stalowych ramach z ceowników ułożonych na drewnianych listwach i wyłożonych filcem.Fugi między pionowymi pasami pustaków wykonano z betonu i uzupełniono kitem szklarskim, a następnie pomalowano na kolor turkusowy, zbliżony do odcienia pustaków. Zadbano także o pomalowanie główek (krótszych boków) pustaków, aby przez szklenie nie przebijała szara zaprawa. Szklane pustaki przygotowane do wymiany i ściana szklana od strony zachodniej po wykonaniu prac (foto. zasoby Biura MKZ) Obie ściany szklane budynku YMCA poddano pracom konserwatorskim w 2023 roku. Po wykonaniu wieloetapowego czyszczenia z zabrudzeń, graffiti oraz plakatów ujawnił się stan zachowania poszczególnych pustaków i wtórne przemurowania. Bardzo wiele z nich wymagało wymiany, a liczne miejsca uzupełnień. Niestety, ze względu na brak możliwości produkcji i dostępności analogicznych pustaków udało się pozyskać tylko kilkadziesiąt, w związku z czym możliwa była tylko częściowa wymiana.Prace okazały się skomplikowane ze względu na sposób montażu pustaków, tzn. ze względu na wypustki nie było możliwości włożenia pojedynczego pustaka w miejsce ubytku. Konieczne było przecinanie nowych pustaków na pół i sklejanie ich w miejscu wymiany. Prace renowacyjne wykonała firma „Gdyńska Pracownia Projektowo-Konserwatorska Mirosław Studniak”. Elewacja szklana przed i po pracach konserwatorskich (foto. zasoby Biura MKZ) Prace przy renowacji szklanej ściany (foto. zasoby Biura MKZ) Pustaki szklane nie są luksferami. Różnica między tymi dwoma produktami tkwi w ich budowie. Pustak szklany, jak sama nazwa wskazuje, jest pusty w środku i zapewnia lepszą izolacyjność termiczną. Luksfer natomiast tworzy się z jednego kawałka masy szklanej.Opracowała: mgr inż. arch. Luiza Skrzypkowska Opublikowano: 31.03.2026 09:01 Autor: Luiza Skrzypkowska (luiza.skrzypkowska@gdynia.pl) Zmodyfikowano: 07.04.2026 09:19 Zmodyfikował: Aleksandra Dylejko